Israel: Ngôi sao David & Dấu ấn Solomon

Ngôi sao 6 cánh là một trong những biểu tượng cổ xưa nhất của nhân loại, thể hiện cho sự cân bằng của những mặt đối lập vũ trụ. Đối với người Do Thái, đó là biểu tượng thiêng liêng nhất của dân tộc, mang đến sức mạnh và sự che chở khỏi những thế lực đen tối từ chính Chúa Trời Jenovah.

physical-location-map-of-israel.jpg
Vị trí địa lý của Israel (maphill.com)

Nhạc nền: https://www.youtube.com/watch?v=yEnXbRpiZvA

1. Lịch sử Israel

abraham
Tổ phụ Abraham (votaws.com)

Israel, còn được gọi là Nhà nước Do Thái, nằm ở vùng Tây Á bên cạnh Địa Trung Hải. Câu chuyện về hành trình phục quốc của người Do Thái có lẽ là câu chuyện phi thường nhất trong lịch sử nhân loại. Lịch sử của người Do Thái được kể trong Kinh thánh Cựu Ước, bắt đầu vào khoảng năm 1800 TCN khi thủ lĩnh đầu tiên của họ là một tu sĩ người Ur (thành Ur thuộc phía Bắc vùng Lưỡng Hà – nay là Đông-Nam Thổ Nhĩ Kỳ) tên là Abraham lập giao kèo với Thượng Đế Jehovah (hay Yahweh): người Do Thái sẽ chỉ tôn thờ Jenovah là vị Chúa Trời tối cao duy nhất, đổi lại, xứ Canaan sẽ mãi là miền đất hứa của dân tộc Do Thái, tràn đầy những sữa và mật.

1361492608_moses1
Quốc phụ Moses (suara-ppdmcilacap.blogspot.com)

Jacob (còn gọi là Israel) là cháu nội của Abraham, được coi là tổ phụ của 12 bộ lạc Israel và là người đã dẫn dân Do Thái tới Ai Cập sau khi một nạn đói giáng xuống Canaan. Tại Ai Cập, họ trở thành nô lệ của các pharaoh cho đến khi được Moses dẫn dắt trở về Canaan vào khoảng năm 1200 TCN. Tại đây, họ chiến đấu với người Philistine (tổ tiên người Palestine hiện đại) để giành quyền định cư và lập nên vùng đất Israel. Israel được hưởng cuộc sống giàu có và thịnh vượng dưới các thời vua Saul, DavidSolomon. Sau khi vua Solomon mất, dân tộc Do Thái bất hòa, chia rẽ sau đó bị người Assyria chinh phục, bắt đầu cuộc ly tán tha hương kéo dài tới tận thế kỷ 20.

davidbengurion
Thủ tướng David Ben Gurion (cafebiz.vn)

Hành trình người Do Thái tìm cách trở về miền đất hứa Israel để phục quốc cuối cùng chỉ thành công sau Thế chiến thứ II. Ngày 14/5/1948, người Do Thái dưới sự lãnh đạo của Thủ tướng đầu tiên David Ben Gurion, đã tuyên bố thành lập nhà nước Israel sau hàng ngàn năm lưu vong.

Biểu tượng quốc gia của Israel là một ngôi sao 6 cánh được hợp thành từ 2 hình tam giác đều bắt chéo nhau được gọi là Ngôi sao David, hay hoặc Dấu ấn Solomon. Đây cũng là một trong những biểu tượng cổ xưa và linh thiêng bật nhất của nhân loại, được thể hiện ngày nay trên là quốc kỳ của đất nước đặc biệt này.

234px-Flag_of_Israel.jpg
Quốc kỳ Israel hiện đại (wikipedia.org)

2. Ngôi sao David

king-david
Vua David (tranh của Gerard van Honthorst)

Vua David (nghĩa là ‘người được yêu quý’) theo ghi chép của Kinh thánh Cựu Ước là vị vua thứ 3 của Vương quốc Israel thống nhất, là người kế vị của vua Saul và cha của vua Solomon. Ông được miêu tả là một vị vua chính trực và là một chiến binh, nhạc sĩ, và nhà thơ được tôn vinh. Cuộc đời và triều đại của ông có tầm quan trọng trung tâm đối với văn hóa Do Thái và văn hóa Cơ Đốc giáo.

David
Bức tượng ‘David’ của Michelangelo (wikipedia.org)

Câu chuyện nổi tiếng nhất về vua David là trận đấu tay đôi gữa ông và Goliath. Theo Kinh thánh, David xuất thân là một người chăn cừu dũng cảm, tháo vát. Trong một trận chiến giữa người Do Thái do vua Saul lãnh đạo chống lại người Philistine, nhà vô địch của phía Philistine là người khổng lổ Goliath đã thách thức quân đội Do Thái đấu tay đôi đến 6 lần nhưng không một ai dám chấp nhận lời thách đấu, kể cả vua Saul. Đến khi chàng David nhỏ bé nghe được lời thách thức ngạo mạng và báng bổ Chúa Trời này, chàng đã xung phong đứng ra nhận lời thách thức. Chàng chỉ mang trên mình một cây gậy, một cái ná5 hòn đá nhặt được từ một con suối gần đó.

Những tưởng rằng Goliath với vóc dáng khổng lồ cùng bộ áo giáp chắc chắn và cây giáo dài sẽ giành chiến thắng dễ dàng, nhưng ngược lại, David chỉ với một lần ném đá bằng cây ná của mình đã bắn trúng giữa trán của Goliath và hạ gục tên khổng lồ ngã xuống đất. Goliath bị chặt đầu sau đó và toàn quân Philistine đại bại, bị đuổi ra khỏi vùng đất của mình, dẫn tới sự tranh chấp về lãnh thổ giữa IsraelPalestine đến tận ngày nay. Thành ngữ ‘David và Goliath‘ trong ngôn ngữ hiện đại được dùng để chỉ một trận đấu không cân sức, giữa một bên nhỏ bé, yếu đuối so với một bên to lớn và mạnh mẽ hơn nhiều.

David-Vs-Goliath
David vs. Goliath (bible.wikia.com)
500px-Star_of_David_3
Ngôi sao David (army.mil)

Ngôi sao David hay lá chắn David (‘Magen David‘ trong tiếng Do thái cổ) được công nhận rộng rãi là biểu tượng cho người Do Tháiđạo Do Thái, được biết đến sớm nhất vào thời kỳ Trung cổ. Đó là một ngôi sao 6 cánh được tạo thành do 2 tam giác đều lồng vào nhau. Cùng với sự thành lập của nước Israel năm 1948, ngôi sao David trên lá quốc kỳ của Israel cũng đã trở thành biểu tượng của đất nước này và đồng thời cũng gắn liền với Phong trào phục quốc Zion của người Do Thái.

10499847_1
Chiếc khiên David (pinterest.com)

Truyền thuyết cho rằng Ngôi sao David mô phỏng lại biểu tượng trên tấm khiên mà vua David đã sử dụng trong cuộc chiến tranh phục quốc cho người Do Thái. Các chiến binh của vua David cũng mang biểu tượng này trên các tấm khiên của họ. Họ tin rằng Thiên Chúa sẽ che chở cho họ hiệu quả hơn khi biểu tượng này hiện diện trong các trận đánh. Chính vì vậy, biểu tượng này tượng trưng cho niềm tin, sự đoàn kết và sức mạnh của người Do Thái để chiến thắng mọi thế lực thù địch đen tối. Hình ảnh ngôi sao 6 cánh đã cổ vũ tinh thần chiến đấu ngoan cường cho dân tộc Do Thái nhưng nó có một nguồn gốc còn sâu xa hơn thế, nó chính là hiện thân của sự hài hòacân bằng của vũ trụ.

3. Nguồn gốc cổ xưa của biểu tượng

HEXAGRAM 2.jpgThật ra, ngôi sao David có thể có nguồn gốc còn cổ xưa hơn cả đạo Do thái. Một ngôi sao 6 cánh được biết đến như một biểu tượng nguyên mẫu của sự hợp nhất thần thánh của các nguồn năng lượng đối lập, cũng như thuyết âm – dương của nền văn hóa phương Đông. Nó là tập hợp của các nguyên tố cơ bản của vũ trụ: lửa, nước, không khíđất. Nó cơ bản tạo thành bởi sự đan chéo của 2 tam giác ‘nước‘ và ‘lửa‘ (sự dịu dàng của phụ nữ và sự mạnh mẽ của đàn ông), biểu tượng này đại diện cho sự kết hợp hoàn hảo giữa giống đựcgiống cái. Thông qua hình ảnh ngôi sao 6 cánh, người ta nhìn thấy biểu tượng của vũ trụ, đó là hình ảnh của thiên đường và sự phản chiếu ngược lại là mặt đất, là mối liên kết giữa thế giới vĩ mô và vi mô, giữa tinh thần và vật chất. Ngôi sao David hiện ra như là sự tổng hợp của những mặt đối lập, như một biểu tượng của sự thống nhấtphức tạp của vũ trụ.

MF
2 biểu tượng tam giác đối lập (victoriacottonblog.wordpress.com)

Sự kết hợp thần thánh’ giữa 2 mặt đối lập là nguồn gốc mọi sự sống trên hành tinh này, ngôi sao 6 cánh cũng là biểu hiện cho sự cân bằngtrọn vẹn. Nhiều nghiên cứu cho thấy ngôi sao 6 cánh được sử dụng trong nhiều tôn giáo khác nhau và ý nghĩa rõ ràng nhất của nó là có liên quan tới những phép thuật kỳ bí dùng để bảo vệ con người tránh khỏi những thế lực hắc ám.

HEXAGRAM vie.jpgCòn theo tư tưởng giả kim học, ngôi sao David cũng bao gồm cả 7 kim loại gốc, nghĩa là toàn bộ các kim loại, cũng như là 7 hành tinh gốc, nghĩa là toàn bộ bầu trời:

  1. Vàng – Mặt trời ở trung tâm
  2. Bạc – Mặt trăng ở đỉnh nhọn trên
  3. Chì – sao Thổ ở đỉnh nhọn dưới
  4. Sắt – sao Hỏa ở đỉnh phía trên bên trái
  5. Đồng – sao Kim ở đỉnh phía trên bên phải
  6. Thiếc – sao Mộc ở đỉnh phía dưới bên trái
  7. Thủy ngân – sao Thủy ở đỉnh phía dưới bên phải

Toàn bộ tư tưởng và công việc của thuật giả kim là nhằm đạt được một sự chuyển đổi từ cái không hoàn thiện ở ngoại vi thành một cái hoàn thiện ở trung tâm được tượng trưng bằng vàng và Mặt trời. Sự quy tụ từ nhiều về một, từ không hoàn thiện về hoàn thiện được biểu hiện trong ngôi sao 6 cánh này. Đó cũng chính là quá trình đưa con người vốn bị phân chia bởi các khuynh hướng của bản thân trở lại về sự thống nhất thiêng liêng của mình.

newgate4
Ngôi sao David trên ‘Bức tường than khóc’ của Jerusalem (biblewalks.com)

Như vậy, ngôi sao David từ một biểu tượng chung của nhân loại đã được cộng đồng người Do Thái tiếp nhận và phát triển. Sau đó nó bắt đầu xuất hiện trên những tấm bùa chú trong các văn tự cổ của cộng đồng người Do Thái ở Prague (thủ đô Cộng hòa Czechngày nay) thời kỳ cuối Trung cổ. Từ thế kỷ 14 đến thế kỷ 16 ngôi sao này đã có ở Trung Âu, nơi Tấm khiên David được dùng kết hợp với Dấu ấn của Solomon trên các lá cờ của dân Do Thái. Đến năm 1897, nó đã chính thức được dùng làm biểu tượng của đạo Do Thái thông qua bởi Đại hội phục quốc Do Thái lần thứ nhất.

4. Dấu ấn Solomon

king-solomon
Vua Solomon (mystown.com)

Vua Solomon, con trai của vua David là vị vua cuối cùng nhưng cũng lỗi lạc và xuất sắc nhất của Vương quốc Israel, ông là một con người khôn ngoan, có tham vọng lớn. Ông có một số lượng tài sản khổng lồ và được coi là người giàu nhất lịch sử nhân loại. Thời gian ông trị vì vào khoảng năm 970 đến 931 TCN là thời gian cực thịnh của vương quốc Israel, được biết đến như ‘thời đại hoàng kim của đất nước Israel thống nhất‘. Vua Solomon đã cho người xây dựng ngôi đền thánh hùng vĩ ở thánh địa Jerusalem với chi phí rất lớn để làm nơi cất giữ ‘kho báu thiêng liêng‘ của người Israel, tức phiến đá khắc 10 Điều răn của Chúa trao cho Moses. Ngôi đền này trở thành trung tâm của nền văn hóa Do Thái.

second-temple-jerusalem
Ngôi đền Solomon thứ hai (arounddeglobe.com)

Theo truyền thuyết, vua Solomon là người được Chúa trời ban tặng cả ‘sự khôn ngoantrí tuệ‘. Câu chuyện nổi tiếng nhất về trí tuệ của ông chính là Phán quyết của Solomon: có 2 người phụ nữ cùng khẳng định mình là mẹ của cùng một đứa trẻ. Solomon giải quyết tranh chấp bằng cách ra lệnh cắt đôi đứa trẻ và chia cho cả hai. Một người lập tức ôm mặt khóc và từ bỏ quyền giành lấy đứa trẻ, chứng tỏ rằng cô thà từ bỏ con mình còn hơn nhìn thấy nó bị giết chết. Solomon tuyên bố rằng người phụ nữ ấy, người đã tỏ lòng trắc ẩn chính là mẹ của đứa trẻ.

800px-Luca_Giordano_-_Dream_of_Solomon_-_WGA09004
Chúa ban cho Solomon sự khôn ngoan và trí tuệ (tranh của Luca Giordano)
seal_of_solomon_simple_version.jpg
Dấu ấn Solomon (wikipedia.org)

Dấu ấn của vua Solomon là một chiếc nhẫn có khắc tên của Chúa (Tetragrammaton – theo tiếng Hy Lạp nghĩa là ‘4 chữ‘, ám chỉ 4 chữ YHWH theo tiếng Anh, dịch ra tiếng Anh hiện đại luôn được viết hoa là LORD, tên của Chúa người Do Thái) được làm từ hỗn hợp của đồngsắt mà ông nhận được từ thiên đường từ Thiên Chúa. Dấu ấn Solomon phản ánh trật tự vũ trụ, bầu trời, chuyển động của các ngôi sao trong vũ trụ, mối liên kết vĩnh hằng giữa thiên đường và mặt đất, giữa các yếu tố tự nhiên. Ấn triện do đó biểu hiện cho sự khôn ngoan thông tuệ vô hạn của con người và những luật định thần thánh của Chúa trời.

Baal
Baal, vua của địa ngục, một con quỷ có thể bị Solom sai khiến (wikipedia.org)

Dấu ấn gồm 2 hình tam giác: một cái hướng xuống dưới dưới thuộc về mặt đất có thể ra lệnh cho quỷ dữ, cái còn lại hướng lên trên chạm tới bầu trời có thể ra lệnh cho thiên thần. Theo truyền thuyết, chiếc nhẫn này giúp Solomon có khả năng sai khiến và ra lệnh cho 72 loài quỷ dưới địa ngục hoặc trò chuyện cùng các loài động vật. Từ những con quỷ hung ác đến những tên chúa quỷ hiểm độc nhất , Solomon đều có thể triệu hồi và sai khiến chúng theo ý mình. Vì thế mà ấn triện này còn được biết tới như một dấu niêm phong, với ý nghĩa con người đóng dấu ấn lên mình để bảo vệ bản thân khỏi những linh hồn xấu xa và những lực lượng ma quỷ.

il_570xN.1870562342_wf9p
Chiếc nhẫn Tetragrammaton (etsy.com)

Dù về cơ bản là giống nhau, Dấu ấn Solomon vẫn có thể được phân biệt với Ngôi sao David qua đặc điểm xếp xen kẽ nhau tạo thành một hình ảnh 3 chiều. Điều này được giải thích trong Kinh thánh là để nhằm khiến cho các linh hồn quỷ dữ bối rốichóng mặt, khiến chúng không thể làm hại vua Solomon.

sodsealofsolomon.png

Tài liệu tham khảo:

Barton, G. (1906). “Temple of Solomon”. Jewish Encyclopedia. Truy xuất từ http://www.jewishencyclopedia.com/articles/14310-temple-of-solomon 

Chevailier, D. & Gheerbrant, A. (2002). Từ điển biểu tượng văn hóa thế giới. Đà Nẵng

Đặng Hoàng Xa. (2016). Lịch sử thăng trầm 4000 năm của người Do Thái (P.1). Nghiên cứu quốc tế. Truy xuất từ http://nghiencuuquocte.org/2015/10/20/lich-su-do-thai-p1/

Kingfisher. (2014). Bách khoa thư lịch sử. Hà Nội: Nhã Nam

Newman, Y. & Sivan, G. (1980). Judaism A-Z. Department for Torah Education and Culture in the Diaspora of the World Zionist Organization

Jacobs, J. & Seligsohn, M. (n.d.). Solomon, seal of:.  Jewish Encyclopedia. Truy xuất từ http://www.jewishencyclopedia.com/articles/13843-solomon-seal-of

Nguyễn Hiến Lê. (2017). Câu chuyện Israel. Tp. HCM: Tổng hợp

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

6 thoughts on “Israel: Ngôi sao David & Dấu ấn Solomon

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s